Ars Regia – czasopismo poświęcone myśli i historii wolnomularstwa, 1 lipca 2026
Kategoria: wolnomularstwo polskie
Letnia Loża Świętego Jana
Wolnomularz Polski, 29 czerwca 2026
“OAZA – tak możemy najkrócej nazwać lożę masońską i powiedzieć, czym dla nas jest” – mówiła s:. Mirka w desce podczas Loży Świętego Jana, która kończy rok masońskich prac. Loża Świętojańska to “specjalność” polskich lóż kobiecych, Prometei I Gai Aeterny . Goście z lóż zwłaszcza Wielkiego Wschodu Polski zjawili się tlumnie, kończąc swój czerwcowy Rajd Rodzinny. Na dworze panował wręcz pustynny upał, a w podziemiach był mrok i chłód… Pro domo sua: Wielki Mistrz WWP wręczył :. Mówczyni paszport masoński brata Adama W. Wysockiego, który stanie się cenną pamiątką w Domowym Muzeum Wolnomularstwa Jego imienia.
dowiedz się więcej:
Bielsko-Biała – wolnomularski panel dyskusyjny
Wolnomularz Polski, 30 maja 2026
W piątek 29 maja w Bielsku-Białej odbył się wolnomularski panel dyskusyjny, w którym uczestniczyli: s:. Mirosława Dołęgowska-Wysocka, br:. Tomasz Szmagier oraz dr Norbert Wójtowicz (wszyscy członkowie Instytutu Sztuka Królewska w Polsce). Spotkanie w Klubie Pasmanteria trwało dwie i pół godziny, nie obyło się też bez gorącej czasami dyskusji. Prowadzacy spotkanie Paweł Więzik: pisarz, poeta, muzyk i dziennikarz w jednym, zachęcił na koniec zebranych do nawiązania kontaktu z Trójkątem:. Aleksander Józef Sułkowski na Wschodzie Bielska-Białej. Dodajmy, że masoński Trójkąt jest zaczątkiem regularnej loży masońskiej, która – da Wielki Architekt- zostanie utworzona już jesienią br. przez Wielki Wschód Polski.
więcej:
Masoni wracają nad Białą
Owiana legendą, tajemnicza organizacja wznawia działalność w Bielsku-Białej. Niegdyś odgrywała ważną rolę w życiu miasta, przyczyniając się do rozwoju przemysłu, edukacji i sztuki. Do tych najlepszych tradycji wolnomularskich chcą nawiązywać współcześni bielscy masoni.
Już sama nazwa loży odwołuje się do spuścizny bielskiego wolnomularstwa. Trójkątowi „Sułkowski” na Wschodzie Bielska-Białej patronuje bowiem Aleksander Józef Sułkowski, pierwszy książę bielski i postać o wielkich zasługach dla rozwoju miasta. Książę był faworytem króla Augusta III i jednym z pierwszych polskich arystokratów utrzymujących kontakty z europejskimi lożami wolnomularskimi — podkreślają bielscy masoni.
Przedstawiciele bielskiej loży zwracają uwagę, że Bielsko jako ważny ośrodek przemysłowy pod panowaniem Habsburgów było miejscem działalności kilku lóż masońskich. Od XVIII wieku wolnomularze przyczyniali się do jego rozwoju. W Bielsku i okolicach wpływy masonerii były widoczne m.in. w postępowych inicjatywach gospodarczych oraz ideach równości i oświecenia.
„Braterskie” symbole i styl
Nie ma dowodów na obecność klasycznych lóż wolnomularskich na terenie Bielska-Białej po 1918 r. Przed wybuchem II wojny światowej funkcjonowały tu jednak organizacje paramasońskie. Bywały one z masonerią mylone, głównie przez podobną formę, tj. struktury, ceremoniał, symbole, „braterski” styl oraz przez to, że skupiały lokalne elity i prowadziły działalność społeczno-kulturalną — przybliżają członkowie bielskiej loży, jako przykłady takich organizacji podając stowarzyszenia B’nai B’rith i Schlaraffia „Bilitia”.
B’nai B’rith było żydowską organizacją humanitarną, która w Bielsku miała własną lożę. Powstała w 1889 roku jako loża „Austria”, a po zmianach politycznych po I wojnie światowej funkcjonowała pod nazwą „Ezra”. Jej profil był przede wszystkim dobroczynny i oświatowy: wspieranie edukacji, inicjatyw społecznych, pomocy potrzebującym oraz budowanie wspólnoty. Co kluczowe, sami członkowie B’nai B’rith wielokrotnie podkreślali, że nie są masonerią i że ich działalność nie ma charakteru wolnomularskiego — zauważają przedstawiciele współczesnej masonerii.
Drugą organizacją często utożsamianą z masonerią była Schlaraffia „Bilitia”, stowarzyszenie o charakterze satyryczno-artystycznym, towarzyskim i kulturalnym. Schlaraffia nie była masonerią, jednak posiadała własny ceremoniał, pseudonimy, strukturę wewnętrzną oraz bogatą symbolikę, co sprawiało wrażenie organizacji „lożopodobnej” — informują dzisiejsi masoni.
Tworzenie loży jest procesem
Początki współczesnego bielskiego wolnomularstwa sięgają jesieni 2024 r., kiedy to staraniem grupki lokalnych entuzjastów w Galerii Bielskiej BWA udało się zorganizować wystawę pt. „Wolnomularstwo na ziemiach polskich. Zasady, historia, współczesność”. Wystawa cieszyła się dużym zainteresowaniem — ocenia Tomasz Szmagier, kurator wystawy i były wielki mistrz zakonu wolnomularskiego Wielki Wschód Polski, który pełni w nim funkcję…
przeczytaj więcej:
Manipulacja zamiast historii. W obronie Juliana Spitosława Kulskiego
Tomasz Krok, 30 stycznia 2026
Już wcześniej Grzegorz Rossoliński-Liebe zhańbił pamięć Juliana Spitosława Kulskiego haniebnie umieszczając go na okładce swojej pełnej manipulacji pracy poświęconej odpowiedzialności polskich samorządowców za Holokaust a obecnie kontynuuje ten sam zabieg w tekście opublikowanym we wczorajszym wydaniu “Frankfurter Allgemeine Zeitung”.
Artykuł ten jest bezpardonowym i metodologicznie wadliwym atakiem na dobre imię Juliana Kulskiego komisarycznego burmistrza Warszawy w okresie niemieckiej okupacji, wybitnego wolnomularza oraz inicjatora reaktywacji loży Kopernik w 1961 roku.
Kulski zostaje instrumentalnie wciągnięty w narrację zbiorowej winy, bez elementarnego rozróżnienia między sprawstwem i przymusem, inicjowaniem polityki okupacyjnej i funkcjonowaniem pod terrorem, a kolaboracją ideologiczną i administracyjną adaptacją w warunkach brutalnej asymetrii władzy.
Nie jest to rzetelna analiza historyczna, lecz retoryczny zabieg, w którym jednostkowa biografia zostaje podporządkowana tezie publicystycznej. Autor co prawda wspomina o pomocy udzielanej Żydom, lecz próbuje ją zredukować do kręgu rodzinnego przemilczając fakt, że Kulski pomagał także innym osobom żydowskiego pochodzenia, a ponadto był związany z polskim podziemiem i podejmował działania zmierzające do ograniczania skutków okupacyjnego terroru. Zamiast analizy otrzymujemy prostacką sugestię winy.
Polskie wolnomularstwo nie powinno milczeć gdy jeden z jego wybitnych reprezentantów jest publicznie obciążany odpowiedzialnością zbiorową na podstawie metodologicznych skrótów i moralnych uproszczeń.
Wolnomularstwo na świecie jest podzielone i Polska nie stanowi tu wyjątku, jednak niezależnie od obediencji w tej sprawie powinna obowiązywać elementarna solidarność i odpowiedzialność za prawdę historyczną.
Milczenie nie jest neutralnością, lecz przyzwoleniem. Nie chodzi tu o relatywizowanie zbrodni ani budowanie apologetyki, lecz o elementarną uczciwość historyczną i sprzeciw wobec niszczenia reputacji konkretnych osób w imię ideologicznie zaostrzonej narracji. To jest moment, w którym polscy wolnomularze powinni zaprotestować przeciwko lżeniu dobrego imienia Juliana Kulskiego i jasno powiedzieć, że wolność badań nie oznacza dowolności oskarżeń, ani prawa do manipulowania faktami.
nota od redakcji portalu:
Niniejszy artykuł stanowi wyraz publicystycznej krytyki oraz autorskiej oceny poglądów i tez przedstawianych przez Grzegorza Rossolińskiego-Liebe w jego publikacjach, wystąpieniach lub działalności publicznej.
Tekst nie przypisuje autorowi faktów nieistniejących ani nie zarzuca mu popełnienia czynów bezprawnych. Przedstawione opinie mieszczą się w granicach dozwolonej krytyki, wynikającej z wolności słowa, debaty historycznej i prawa do polemiki.
Autor artykułu odnosi się wyłącznie do treści publicznie dostępnych oraz ich interpretacji. Czytelnik jest zachęcany do samodzielnego zapoznania się z krytykowanymi materiałami i wyrobienia własnej opinii.
Redakcja pozostaje otwarta na polemikę i publikację stanowiska osoby, której dotyczy artykuł.
Artykuł stanowi polemikę w ramach debaty historycznej i intelektualnej. Krytyka dotyczy wyłącznie argumentów, metod interpretacyjnych i wniosków prezentowanych przez autora, a nie jego osoby, życia prywatnego ani reputacji poza sferą działalności publicznej.
redakcja wolnomularstwo.pl
Brat Zygmunt Król odszedł na Wieczny Wschód
źródło: Wolnomularz Polski , 23 listopada 2025
*
Wczoraj, 23 listopada nad ranem, zmarł Br:. Zygmunt Król, związany z polskim wolnomularstwem od początku lat 90. Był członkiem loży Wolność Przywrócona, a ostatnio sekretarzował loży Kultura. Współtworzył stowarzyszenie Instytut Sztuka Królewska w Polsce, gdzie przez ostatnie trzy lata był przewodniczącym Komisji Rewizyjnej. Z wyksztalcenia prawnik, z powołania artysta – rzeźbiarz, malarz, fotograf (imponująca kolekcja zdjęć polskich masonów!). Dołączył do Loży Wiecznego Wschodu. Cześć Jego Pamięci!
więcej:
Tomasz Terlikowski gościem masonów!
Michał Tokarzewski-Karaszewicz, Loża Wolnomularska na W:. Kielc , 15 listopada, 2025
Dzisiaj w naszym Warsztacie odbyły się Białe Prace, podczas których gościliśmy dr. Tomasz Terlikowski z referatem pt. „Szaweł przed Damaszkiem. Co naprawdę się wtedy wydarzyło?”.
Wystąpienie naszego Gościa stało się punktem wyjścia do długiej i pełnej szacunku dyskusji, w której mogli wziąć udział zarówno wolnomularze, jak i osoby światowe.
Białe Prace to nierytualne (!) posiedzenie Loży, podczas którego do Świątyni zapraszane są również osoby światowe. Dzięki temu – wykorzystując pewne elementy metody wolnomularskiej – możemy wspólnie, wymieniać myśli, stawiać pytania i rozwiewać narosłe mity. W takich momentach szczególnie wyraźnie widać prawdziwe oblicze wolnomularstwa: spokojny dialog, pracę nad sobą, otwartość i szacunek dla różnorodności poglądów.
Dzisiejsze Białe Prace zgromadziły 26 osób – w tym liczne grono Sióstr i Braci oraz osób światowych. Dziękujemy Siostrom i Braciom z Lux Invicta, Loża Wolnomularska na Wschodzie Łodzi oraz Loża Atanor WWP na Wschodzie Warszawy za obecność i wsparcie.
Składamy również..
przeczytaj więcej:
Masoni uczcili rocznicę powstania Polskiego Państwa Podziemnego
Michał Tokarzewski-Karaszewicz, Loża Wolnomularska na W:. Kielc, 27 września 2025
Dziś, 27 września, obchodzimy rocznicę powstania Polskiego Państwa Podziemnego. Tego dnia w 1939 roku, w oblężonej Warszawie, gen. Michał Tokarzewski-Karaszewicz utworzył Służbę Zwycięstwu Polski – pierwszą ogólnopolską organizację konspiracyjną, która dała początek Związkowi Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej.
To dla nas, Wolnomularzy, data szczególna. Brat gen. Michał Tokarzewski-Karaszewicz był wolnomularzem, posiadał 33° Rytu Szkockiego Dawnego i Uznanego, a Jego imię z dumą nosi nasz Warsztat: Szanowna Loża “Michał Tokarzewski-Karaszewicz” na Wschodzie Kielc.
Idea służby, odpowiedzialności i pracy nad sobą – tak bliska naszej Loży – prowadziła Go w najtrudniejszych godzinach Rzeczypospolitej.
Dając świadectwo pamięci, Mistrzowie naszej Loży złożyli dziś w imieniu Warsztatu znicz pod Pomnikiem Armii Krajowej na skwerze im. Stefana Żeromskiego w Kielcach.
Niech to światło – jedno z naszych Świateł – przypomina o odwadze, dyscyplinie i braterskiej służbie Polsce.
Wolność! Równość! Braterstwo!
więcej:
Masoneria na Europejskich Dniach Dziedzictwa Kulturowego
wolnomularstwo.pl, 19 września 2025
Tematem tegorocznych Europejskich Dni Dziedzictwa Kulturowego są Szlaki architektury i dziedzictwa masońskiego.
Temu zagadnieniu poświecona jest francuskojęzyczna strona https://route33.eu/.
Poniżej przedstawiamy jej tłumaczenie.
Przedmioty i ich symbole stanowią dla masonów elementy wspólnego i jednoczącego języka. Trasa ta ma więc na celu odkrycie historii tego języka. Zarządcy odwiedzanych miejsc współpracowali ze sobą, aby zaprezentować wspólną i oryginalną tożsamość europejską w ramach projektów artystycznych, akademickich, turystycznych i edukacyjnych.
Trasa obejmuje około trzydziestu miejsc: świątynie, biblioteki, prywatne kolekcje, muzea, teatry, domy rodzinne.
Większość historii masonerii jest zakorzeniona w Europie. Jednym z kluczowych aspektów tej trasy jest uznanie istotnego wkładu tradycji i pewnej różnorodności kulturowej dzięki niezbędnemu dialogowi międzydyscyplinarnemu obejmującemu okres od XVII do XXI wieku.
Masoneria stanowi integralną część cywilizacji europejskiej, do której od trzystu lat wnosi wyjątkowy i trwały wkład. Program szlaku kulturowego jest nowatorskim i atrakcyjnym sposobem na zaprezentowanie tej niezwykłej historii szerszej publiczności.
Dziedzictwo masońskie w Europie, reprezentowane punktowo w całej Europie, sprzyja odkrywaniu specyficznego rzemiosła, a także uznaniu ważnej roli, jaką masoni odegrali w historii kontynentu.
Długość tych szlaków jest bardzo zróżnicowana, niektóre obejmują tylko jedno miasto, podczas gdy inne przecinają region, kraj, a nawet kilka krajów, nabierając w ten sposób wymiaru międzynarodowego.
Poniżej przedstawiamy tłuamczenie ze strony https://route33.eu/pologne/ dotyczącej propozycji odwiedzenia biorących udział w wydarzeniu miejsc związanych z wolnomularstwem na terenie naszego kraju:
W Polsce droga prowadzi najpierw do biblioteki Uniwersytetu Poznańskiego, gdzie można obejrzeć 80 000 dzieł masońskich w różnych językach, w tym 2400 w języku francuskim, pochodzących z okresu od 1730 r., skradzionych podczas II wojny światowej przez Niemców.
Następnie do Tarnowskich Gór, wpisanych na listę UNESCO, których dziedzictwo kulturowe, dzięki ratuszowi, który odzyskał przedmioty z dwóch lóż masońskich zniszczonych przez nazistów, zostało przekształcone w muzeum. W tym bogatym w kopalnie srebra regionie masoneria była bardzo rozwinięta. W tym samym mieście, w pięknym odbudowanym zamku, znajduje się muzeum masońskie i świątynia z wyposażeniem masońskim, gdzie loża Wielkiej Loży Francji mogła spotykać się w celu odbycia swoich prac. Można spędzić tam kilka dni, ponieważ znajduje się tam hotel i restauracja.
W tym samym regionie, przy granicy czeskiej, w małym miasteczku USTROŃ, na fasadzie jednego z domów znajdują się symbole masońskie. Znajduje się tam świątynia masońska i biblioteka zawierająca 2000 tomów.
*
W XVIII wieku, podobnie jak w większości krajów, masoneria szybko rozwijała się w Polsce dzięki językowi francuskiemu, którym posługiwały się polskie elity, zafascynowane ideami masońskimi.
W 1742 roku marszałek Polski i Litwy założył lożę św. Jana.
W 1744 roku Francuzi założyli w Warszawie lożę „Trois Frères”.
W 1778 roku w Warszawie powstała pierwsza loża Wielkiego Wschodu Francji, a w 1783 roku utworzono Wielki Wschód Polski.
W 1793 roku Polska zniknęła z mapy, podzielona między Rosję, Prusy i Austrię. Wielu masonów liczyło na wsparcie Francji w wyzwoleniu Polski po utworzeniu Księstwa Warszawskiego.
Z okresu napoleońskiego pochodzi hymn narodowy napisany przez masona Józefa Wybickiego, który mówi: „Marsz, marsz Dąbrowski (mason, generał Napoleona) z ziemi włoskiej do Polski”.
W 1918 roku Polska odzyskała wolność, która trwała do momentu ataku Niemiec, a następnie Związku Radzieckiego w 1939 roku.
Polskie wolnomularstwo funkcjonuje swobodnie od 1989 roku dzięki SOLIDARNOŚCI.
*
Zainteresowane osoby prosimy o kontakt z Wielką Lożą Kultur i Duchowości, która jest polskim współorganizatorem Europejskich Dni Dziedzictwa Kulturowego:
100 lat temu urodził się Władysław Misiuna
redakcja wolnomularstwo.pl, 12 lipca 2025
